Algemeen
De jazz wordt door sommigen beschouwd als Amerika´s belangrijkste bijdrage aan de muziekgeschiedenis. Samen met de Blues, voorvader van de Jazz, is het een van de eerste echte oorspronkelijk Amerikaanse muziekstijlen. Van oorsprong is de jazz, evenals de blues, een versmelting van Afrikaanse en Europese muziekstijlen die plaats vond in Amerika.
In eerste instantie is jazz een vorm van geimproviseerd muziek maken. Ze kan echter ook gecomponeerd, gearrangeerd en opgeschreven worden. Het ritme van jazz is een samenstel van ´swingende´ maat en veelvuldige tegen-ritmen.
Het ontstaan
De aanleiding tot het ontstaan van de jazz is de afschaffing van de slavernij in Amerika in 1863 geweest. Na de opheffing van de slavernij trok de zwarte bevolking weg van de plantages, richting steden. New Orleans werd al snel overspoeld door de ongeschoolde zwarten, waar spoedig geen werk meer voor was. Er bleef niets anders over dan bedelen of straatmuziek te gaan maken. Vaak stonden de werkloze zwarten in groepjes op de hoeken van de straten te zingen. Het geluid was een succes en al snel gingen ze optreden in cafe´s. Met het verdiende geld werden instrumenten zoals drum, trompet, klarinet en tuba gekocht. De muziek die gemaakt werd ontsprong onder verschillende invloeden. De voornaamste stijlen die uiteindelijk tezamen de jazz zouden vormen, waren: de ´spirituals´ van de Amerikaanse negerkerken, de ´Blues´, de arbeidsliederen en de marsmuziek van de negerfanfares uit New Orleans. De manier van musiceren berustte vooral op gemeenschappelijk improviseren, waarbij de trombone en de klarinet tegenstemmen waren voor de trompet, die de melodie speelde. De eerste jazz bands waren geboren. Een legendarische figuur uit de vroegste New-Orleans-periode was cornetspeler Buddy Bolden.
De ontwikkeling
De jazz sloeg al snel over naar andere steden in Amerika. In Chicago ontwikkelde een stijl waarbij nog wel werd geimproviseerd, maar daarnaast kregen de leden van de melodiesectie de gelegenheid om te soleren. Zo ontstonden twee bijzondere jazzpianostijlen: De Ragtime waarbij bekende melodieen door elkaar werden gespeeld en de Boogie-Woogie, waarbij de akkoorden van het bluesschema in de linkerhand een constant ritmisch patroon kregen. In de loop van de jaren twintig veranderde de jazz doordat de jonge Louis Armstrong de nadruk ging leggen op de virtuoze solokunst. Met de opkomst van de solovirtuozen werden de jazz bands groter. Het was de tijd van de Big Bands. Een van de belangrijkste leiders van de Big Bands uit de jaren twintig was Duke Ellington. In de jaren dertig verschenen grote orkestformaties en voerden de Swing in, de verheerlijking van het ritme. Hierbij traden solistisch zowel leden van de melodie- als leden van de ritmesectie op de voorgrond. Aan het eind van de tweede wereldoorlog vernieuwde de jazz zich en werd vrijer: de saxofonist Charlie Parker, de trompettist Dizzy Gillespie en de drummer Kenny Clarke ontwikkelden de Be Bop. Naar de jaren ´50 toe werd de Be Bop verdrongen door de Cool, waarbij de aandacht vooral uit ging naar het voortbrengen van mooie instrumentale klanken. Bekende vertolkers van deze stijl zijn de saxofonist Stan Getz en de trompettist Miles Davis. Tegenwoordig is de jazz, in haar vele vormen, nog steeds populair bij veel mensen. Een jaarlijks terugkerend evenement in Nederland is het North Sea Jazz Festival, waar tot voor enkele jaren geleden, gedurende drie dagen de grootste jazzmusici optraden en de fans van diverse jazzstijlen hun hart konden ophalen. Helaas is er de laatste jaren meer sprake van een pop festival als wel van een jazz festival.
Belangrijke muzikanten
Buddy Bolden, Duke Ellington, Louis Armstrong, Charlie Parker, Dizzy Gillespie, Kenny Clarke, Miles Davis.
Buddy Bolden, Duke Ellington, Louis Armstrong, Charlie Parker, Dizzy Gillespie, Kenny Clarke, Miles Davis.
Jazzhost
Webdesing: Roka Multimedia